Αρχική Ανανέωση από 08/02/10 - 16.00

Σχολιασμός, Ανάλυση και Προοπτική του καιρού

Μέρος πρώτο:Το πριν - Μέρος δεύτερο:Το μετά

Το πριν

Διανύουμε πλέον το δεύτερο μισό και αυτού του χειμώνα και η αντίστροφη μέτρηση για την είσοδό μας προς την Άνοιξη, έχει ήδη αρχίσει. Ημερολογιακά, σχεδόν από την αρχή αυτού του χειμώνα, και συγκεκριμένα μετά τις λιακάδες στο τέλος του Νοέμβρη, καθιερώθηκε ένα μοτίβο κυκλοφορίας το οποίο συνεχίζεται με μικρές διαφοροποιήσεις, έως και σήμερα, και τουλάχιστον όσον αφορά και αυτόν τον μήνα, δεν φαίνεται να αλλάζει. Αυτό το κυκλοφοριακό μοτίβο έχει πολλά επιμέρους χαρακτηριστικά και λεπτομέρειες, τις οποίες ομως, δεν έχουμε σαν σκοπό να εξετάσουμε τώρα, αλλά θα αναφέρουμε κάποια βασικά από αυτά τα χαρακτηριστικά, όπως έγιναν μέχρι σήμερα αντιληπτά, και οπως θα γινουν και στο προσεχές μέλλον, εάν δεν αλλάξει κάτι δραματικά.

Σε μέσης κλίμακας αναφορές.
1. Έχουμε διαδοχικές αντικυκλωνικές εξάρσεις κυρίως στην περιοχή του βορειοδυτικού Ατλαντικού, αλλά και διαδοχικά και στα βορειοανατολικά τμήματα, και κάποιες απο αυτές προς την βόρεια Ευρώπη. Αυτό που έχει σημασία δεν είναι τόσο η περιοχή που εμφανίζονται, αλλά το σχήμα τους. Είναι κατά κύριο λόγο αρκετά ισχνές και είτε εγκλωβίζονται στα δυτικά της Γροιλανδίας, ειτε περνούν προς το βορειοανατολικό Ατλαντικό, με αποτέλεσμα να προκαλούν ψυχρές καταβάσεις σε μια μικρή περιοχή ανατολικότερά τους.
2. Αποτέλεσμα αυτού, οι διαδοχικές ψυχρες εισβολές στην βορεια και δυτική Ευρώπη κυρίως, ενώ στα μεσοδιαστήματα, ουσιαστικά το μόνο που καταφέρνουν αυτοί οι εμποδισμοί είναι, να ανακόπτουν τους δυτικούς ανέμους, που γλυκαίνουν το κλίμα της Ευρώπης, με αποτέλεσμα να επικρατούν σχεδον μόνιμα χαμηλές θερμοκρασίες
3α. Πολύ έντονη δραστηριότητα των Μεσογειακών χαμηλών βαρομετρικών (Μεσογειακό μέτωπο).Η κίνησή τους ευνοείται από την κίνηση διαδοχικών troughs τα οποία σε άξονα Β-Ν καλύπτουν την Ευρώπη. Δεν ρίχνουν ιδιαιτερα την πιεση επάνω από την ψυχρή Ευρωπαϊκή ήπειρο, αλλά μέσα στην Μεσόγειο, όπου υπάρχουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις καθώς και έντονη σύγκρουση αεριων μαζών διαφορετικής προέλευσης. Αυτός ειναι και ο λόγος ύπαρξης του όρου «Μεσογειακό μέτωπο»
3β. Ακριβώς επειδή, οι εμποδισμοί είναι ισχνοί, τα συστήματα που δημιουργούνται στην Μεσόγειο, δεν είχαν ούτε μία φορά πηγή γέννεσης την περιοχή μας αλλά, τον κόλπο της Γένοβας, κάποιες φορές την Αδριατική, καθώς και την Κυανή ακτή της Γαλλίας, ή ακόμα και την νότια Ισπανία. Ταυτόχρονα, η κίνησή τους ήταν ελλειπτική, άρα τις περισσότερες φορές το κέντρο του διερχόταν απ τα κεντρικά ή τα βορεια τμήματα της χώρας, με κινηση, ειτε ανατολικά, ειτε βορειοανατολικά. Ελάχιστες οι φορές που αυτά, διέρχονταν απ την Ρόδο.
4. Στα διαστήματα που αυτός ο τύπος της κυκλοφορίας κορυφώθηκε, το Μεσογειακό μέτωπο διαλύθηκε, καθώς η "τραμπάλα" έγειρε προς τα αριστερά. Έτσι, ευνοήθηκε η πτώση της πιεσης στα δυτικότερα της Μεσογείου και στη βορειοδυτική Ευρώπη, εισροή ψύχους στην περιοχή εκει και δυτικότερα και αναγκαστική άνοδο της θερμοκρασίας στη χώρα μας. Ειναι αυτό που συνέβη στα τέλη του Δεκέμβρη και μέσα στις γιορτές των Χριστουγέννων, αλλά και σε μικροτερο βαθμο κι άλλες μέρες, κι ας μην σημειώθηκαν ρεκόρ θερμοκρασίας.
Σε μικρής κλιμακας αναφορές.
1. Πολλές βροχές και αρκετές ημέρες νεφοκάλυψης, σε όλη σχεδόν την χώρα
2. Πολλές χιονοπτώσεις στα ορεινά, και στην Β.Ελλάδα (αν και ειδικά για τα ορεινά, η κορύφωση του μοτιβου μες το Δεκέμβρη έφερε μεγάλο λιώσιμο του χιονιού). Στα πεδινά της Β.χώρας οι χιονοπτώσεις δεν έχουν δώσει ακόμα κάποιο ιστορικό γεγονός, αν και αυτό ειναι καθαρά θέμα συγκυριών, και θα μπορούσε να είχε ήδη συμβεί.
3. Ένα περιστατικό χιονοπτώσεων στην ανατολική ηπειρωτική χώρα μεταξύ 22 και 26 Ιανουαρίου, περίπου, καθώς ήταν από τις λίγες φορές που καιρικό σύστημα πέρασε νοτίως της Κρήτης και συνδυάστηκε με αρκετά ψυχρή κατάβαση λόγω της επέκτασης του συνδυασμού του Σιβηρικού αντικυκλώνα με την έξαρση των Αζορών προς την Ευρώπη.
4. Διάφορα περιστατικά έντονων βροχοπτώσεων στην Κρήτη, για τον ίδιο ακριβώς λόγο, χωρις να συνδυαστούν με ανάλογη κατάβαση ψύχους όμως, λογω των προαναφερθέντων συγκυριών στην ατμόσφαιρα της Ευρώπης.

Το μετά

Όπως σχολιάσαμε και προηγουμένως, σε mesoscale επίπεδο, έχουμε διαδοχικές αντικυκλωνικές εξάρσεις κυρίως στην περιοχή του βορειοδυτικού Ατλαντικού. Μια τέτοια έξαρση έχει εμφανιστεί από τις 6-7 του αυτού μηνός, και πάλι στην περιοχή, εικόνα της οποίας μπορούμε να δούμε και στους μετεωρολογικούς χάρτες.

Εικόνα1: Άνεμοι στα 300hpa σύμφωνα με την ανάλυση του GFS

Εικόνα2: Πίεση στα 500hpa σύμφωνα με την ανάλυση του GFS

Εικόνα3: Πίεση στα 500hpa σύμφωνα με την ανάλυση του GFS

Όπως άλλωστε είχε ήδη εκτιμηθεί από τις 31/1: Όπως είπαμε και πριν, το ερχόμενο Σαββατοκύριακο,(σημ.6-7/2) νέο, βροχερό σύστημα θα μας επηρεάσει από τη δυτική Μεσόγειο και τα φαινόμενα ενδεχομένως να είναι πολύ έντονα, καθώς τηρούνται πολλές προυποθέσεις, συμπεριλαμβανομένης της μεγάλης οριζοντιας διαφοράς στις αέριες μάζες σε μικρή αποσταση θα θα έχουμε στην περιοχή μας, όπως επισης και του γεγονότος οτι η πιθανότερη κλιση στις ισουψεις των γεωδυναμικών υψών σε ανώτερα στρώματα φαίνονται ιδιαίτερα ευνοικές. Συνυπολογίζοντας και τα διαστήματα που τείνουν να κρατούν οι εναλλαγές από ζωνικότερες σε μεσημβρινότερες κυκλοφορίες, ενδεχομένως να έχουμε ένα τέτοιο διάστημα μεγαλύτερης ζωνικότητας (αν και πολύ βροχερό) τουλάχιστον έως και τα μέσα του μήνα. Σε αυτό το διάστημα, αυτό που φαινεται είναι να εστιάζεται ο αυλώνας βορειοδυτικότερά μας, ενώ επιφανειακά ο Σιβηρικός παραμένει στις βορειότερες περιοχές της Ευρώπης. Αυτός ο συνδυασμός, ισως τροφοδοτήσει έναν νέο γύρο χιονοπτώσεων στην δυτική και κυρίως την βόρεια Ευρώπη, ενώ στην χώρα μας, στον αντίποδα, θα έχουμε ελαφρώς θερμότερο του κανονικού συνθήκες αλλά και βροχές, ιδιαίτερα στο διάστημα 6-7/2 έως και 14-16 του μηνός, δηλαδή οχι επανάληψη των καλοκαιρινών συνθηκών του Δεκεμβρίου..

Για ακόμη μία φορά λοιπόν, συμβαίνει στην βορειοδυτική Ευρώπη, αυτό που θα έπρεπε τουλάχιστον μία φορά να συμβεί και στην Βαλκανική χερσόνησο και δεν έχει ακόμα προκύψει. Εμποδισμός, που "μπλοκάρει" σχεδόν τελείως την Ατλαντική κυκλοφορία, και σαν αντιστάθμισμα αυτού, ανάπτυξη χαμηλών πιέσεων και είσοδο ψύχους σε όλα τα στρώματα της ατμόσφαιρας στα ανατολικά αυτού, κάτι που το βλέπουμε χαρακτηριστικά στην επόμενη εικόνα:

Εικόνα4: Πίεση στα 500hpa σύμφωνα με την ανάλυση του GFS. Διακρίνουμε τον αυλώνα στη βορειοδυτική Ευρώπη, σε συνδυασμό με τον αναιμικό εμποδισμό δυτικότερά του

Οι ισχνοί εμποδισμοί φέτος όμως, κάνουν αυτό το σύστημα να περιορίζεται σε γεωγραφικό μήκος, δυτικότερα από εμάς, στην βόρεια και βορειοδυτική Ευρώπη. Καθώς τώρα βλέπουμε εκ νέου έξαρση με χιονοπτώσεις στην Ευρωπαϊκή ήπειρο, συμβαίνει σε εμάς, ό,τι περίπου συμβαίνει στην άκρα ανατολική Μεσόγειο/Μέση Ανατολή, όταν έχουμε Βαλκανικό μέτωπο και γενικευμένη ψυχρή εισβολή στη χώρα μας.

Σε αυτό το νέο επεισόδιο εμποδισμού στον ΒΔ Ατλαντικό, διακρίνουμε όλα τα χαρακτηριστικά για την εγκαθίδρυση μιας κυκλοφορίας τουλάχιστον έως και τις 20 Φεβρουαρίου(*), όπου αρκετά βαρομετρικά χαμηλά θα μας επισκεφθούν, τα οποία θα προκαλέσουν πολλές βροχές, ταυτόχρονα με την επιμονή των νοτιάδων. Η επί διημέρου παραμονή των υψηλών πιέσεων εκεί, «αντλεί» και πάλι ψυχρές αέριες μάζες, οι οποίες διαμέσου της Σκανδιναβίας, ετοιμάζονται να ξεχυθούν νοτιότερα. Η φύση του εμποδισμού, δεν επιτρέπει ιδιαίτερα ανατολική τροχιά, συνεπώς αυτές κατευθύνονται προς τη βορειοδυτική Ευρώπη. Την ίδια στιγμή, shortwave trough υπάρχει στην Ιβηρική, ένα από τα πολλά που εμφανίστηκαν για διάφορους λόγους φέτος, το οποίο καθώς η ψυχρή αέρια μάζα κατηφορίζει προς την βορειοδυτική Ευρώπη, εξαναγκάζεται σε κινηση προς τα ανατολικά. Στην επιφάνεια, διακρίνεται ως ένα χαμηλό βαρομετρικό, σε στάδιο ωρίμανσης, το οποίο την Τετάρτη 10/2, θα βρεθεί πλέον στην Ιταλική χερσόνησο σε στάδιο πλήρους ωρίμανσης, βαθαίνοντας κι άλλο και δίνοντας θερμή μετωπική επιφάνεια στην χώρα μας.

Εικόνα5: Χάρτης Συστημάτων και μετώπων για της 10/2, προβλεψη στις 8/2, UK Met.Office

Λόγω των πολύ διαφορετικών αερίων μαζών που αυτή θα προσπαθήσει να ανακατέψει, αναμένονται την Τετάρτη 10/2, πολύ έντονα φαινόμενα κυρίως στα βορειοανατολικά τμήματα της χώρας, και επερχόμενη άνοδος στη θερμοκρασία, κάτι που πιθανώς να προκαλέσει έντονα πλημμυρικά επεισόδια λόγω και του λιωσίματος του χιονιού που έχει συσσωρευθεί από τις προηγούμενες ημέρες.

Καθώς δεν είναι τόσο σύνηθες στα δικά μας γεωγραφικά πλάτη, προκαλεί μια εντύπωση το γεγονός οτι και αυτό το χαμηλό βαρομετρικό, θα βρεθεί στην ιδια περιοχή με το προηγούμενο που προκάλεσε τις βροχές του Σαββατοκύριακου (και τα χιόνια στα ορεινά και τη βόρεια χώρα). Ακόμα μεγαλύτερη εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι μέσα στο πρώτο 10-ήμερο αυτού του μήνα, θα έχουμε την επίσκεψη και 3ης ύφεσης/οικογένειας υφέσεων στην περιοχή μας, κάτι που δηλώνει πολύ έντονη δραστηριότητα τόσο σε αυτό το διάστημα όσο και γενικότερα φέτος, μιας που αυτή η κυκλοφορια οπως πολύ γενικά την περιγράψαμε στην αρχή αυτού του κειμένου, "πυροδοτεί" συνεχώς κυκλογενέσεις εντος της Μεσογείου. Όσον αφορά τη περιοχή που θα βρεθεί το σύστημα, αυτή τη φορά τουλάχιστον θα ακολουθήσει διαφορετική τροχιά και εξέλιξη από τον προκάτοχό του.

Επιστρέφοντας στην ανώτερη τροπόσφαιρα, αυτό που βλέπουμε να συμβαίνει είναι, η σταδιακή αποκοπή μιας λίμνης χαμηλών πιέσεων και θερμοκρασιών μέσα στη Μεσόγειο, σταδιακά από την Πέμπτη 11/2, καθώς η εμποδιστική έξαρση στον Ατλαντικό, θα αποκόψει ως ένα μεγάλο βαθμο την τροφοδοσία από βορρά. Έτσι δημιουργείται μια οικογένεια υφέσεων, ορατή καλύτερα στους χάρτες μέσης και ανώτερης τροπόσφαιρας, ενώ στην επιφάνεια, θα εμφανίζεται σαν ένα "στάσιμο" πεδίο χαμηλών πιέσεων, το οποίο θα αποχωρήσει προς τα βορειοανατολικά από την Κυριακή. Εντούτοις, νέο σύστημα θα δημιουργηθεί στην Τυνησία, το οποίο αν και θα μοιάζει με ανεξάρτητο βαρομετρικό, θα προέρχεται ουσιαστικά από την ίδια οικογένεια και γρήγορα μέσα στη Δευτέρα 15/2, θα φέρει κι άλλες βροχές στην χώρα μας. Άλλα 2 συστήματα αναμένονται επίσης, την Τετάρτη 17/2 και την Παρασκευή-Σάββατο 19-20/2. Κατηγοριοποιώντας, όλες αυτές τις διαταραχές, μπορομε να πούμε οτι, οι δύο πρώτες (10-12/2 & 14-15/2) θα είναι γέννημα-θρέμμα της αποκομμένης λίμνης για την οποία κάναμε λόγο προηγουμένως, ενώ οι δύο επόμενες (17/2 & 19/2) θα εμφανιστούν ως διαδοχικά και πολύ γρήγορα κινούμενα shortwaves από τη δυτική Μεσόγειο προς την περιοχή μας. Διαχωρίζουμε τις διαταραχές της 17ης και 19ης του Φλεβάρη από τις προηγούμενες διοτι πλέον η ψυχρή λίμνη θα έχει διαλυθεί, καθώς ταυτόχρονα ο εμποδισμός στον Ατλαντικό, εξασθενεί κι άλλο και παραγκωνίζεται προς τον Ανατολικό Καναδά, δίνοντας την ευκαιρία σε έναν μεγάλο αυλώνα να οργανωθεί πάνω από την βορειοδυτική Ευρώπη, σταδιακά από τις 16-17 του μηνός και μετά. Στα όρια αυτού, θα έχουμε τα τελευταία shortwaves, που θα επηρεάσουν τα δυτικά και βορεια της χώρας περισσότερο, κι ας δίνουν διάφορα runs του παγκόσμιου προγνωστικού μοντέλου, GFS, επιρροή σε μεγάλο τμήμα της χώρας. Καθώς επίσης οργανώνεται ο αυλώνας στην βορειοδυτική Ευρώπη, είναι φυσικό να έχουμε στην περιοχή μας, ένα ακόμα διάστημα υψηλών θερμοκρασιών το οποίο θα αρχίσει με την αποχώρηση του συστήματος τη Δευτέρα 15/2 και σταδιακά τις επόμενες μέρες. Μάλιστα, επειδή ενδέχεται να "ξεσηκωθούν" αέριες μάζες από την Σαχάρα, η οποία καθώς η μέρα μεγαλώνει, αρχίζει και θερμαίνεται, ενδεχομένως να έχουμε πλέον τις πρώτες ανοιξιάτικές μέρες στη χώρα (δυστυχώς), μετά την Τετάρτη 17/2.

Τυπικά, είναι αδύνατον να προσδιοριστεί η κατάσταση του καιρού, μετά τις 20/2. Όμως, όπως γίνεται κάθε φορά, θα δοθεί ένα γενικό περίγραμμα, στο πλαίσιο του οποίου θα συμπεριφερθεί η κυκλοφορία και τα πιθανότερα σενάρια. Θα πρέπει να αναφέρουμε πως, κατ'αρχήν δεν φαίνεται καμμία ανάπτυξη σοβαρών εμποδιστικών τάσεων εντός της Ευρώπης. Φαίνεται πως μετά τις αυξημένες θερμοκρασίες, η διαταραχή της 19ης του μηνός, θα φέρει πτώση της θερμοκρασίας και σύντομη ψυχρή εισβολή, που θα μας επαναφέρει σε πιο κανονικά επίπεδα. Έκτοτε, αυτό που φαίνεται να έχουμε είναι ένα διάστημα καλοκαιρίας, το οποίο θα επιμείνει ενδεχομένως έως και τις 24 του μηνός (μπορεί και περισσότερο). Η τάση, σύμφωνα με τις δικές μας εκτιμήσεις και όπως αμυδρά φαινεται στις προγνώσεις, είναι για εμποδιστικές τάσεις προς την κεντρική Ευρώπη και εγκαθίδρυση έστω και ασθενής περισσότερο ΒΔ-ής συνιστώσας ροή, των συστημάτων στην νοτιοανατολική Ευρώπη.

Θα συνδυαστούν αυτές, με μια επανεμφάνιση του αντικυκλώνα των Αζορών; Υπήρχαν κάποια σενάρια, τα οποία έδιναν μια έστω και αμυδρή εμφάνισή του στην δυτική Ευρώπη, με αποτέλεσμα η βόρεια ροή των συστημάτων που αναφέραμε, να λάβει πλέον την μορφή κανονικής ψυχρής εισβολής/εισβολών (?). Αυτό που απομένει να δούμε είναι, εάν τελικά συμβεί αυτό, και επιπροσθέτως εάν, ο αντικυκλώνας των Αζορών ξανακάνει την εμφάνισή του και τί σχήμα θα πάρει. Βάσει του πώς έχει συμπεριφερθεί φέτος, και προκειμένου να έχουμε μια πραγματικά ψυχρή Βαλκανική κατάβαση, αυτό πλέον φαντάζει μάλλον αδύνατον, εκτός κι αν συντρέξουν κι άλλες συγκυρίες.

Ο Μάρτιος, είναι η τελευταία ευκαιρία κάθε χειμώνα. Θα την εκμεταλλευτεί ο φετινός, ή μήπως ακόμα και οι πολύ τελευταίες ημέρες του Φλεβάρη θα μας έχουν ήδη προιδεάσει, για το τελευταίο του κρεσέντο;

Τελευταία ανανέωση: 11/02/2010 - 06.10

Μεταφερείτε στην Πρόγνωση Καιρού Ελλάδος

Επιμέλεια: Νίκος Γκίκας.